Τι είναι η περιοδοντίτιδα;
Η περιοδοντίτιδα είναι φλεγμονώδης νόσος που προσβάλλει τους ιστούς που στηρίζουν τα δόντια: τα ούλα, τον περιοδοντικό σύνδεσμο και το φατνιακό οστό. Συνήθως ξεκινά από ουλίτιδα, δηλαδή φλεγμονή των ούλων, και μπορεί να εξελιχθεί σε καταστροφή του οστού γύρω από τα δόντια.
Το βασικό αίτιο είναι η μικροβιακή πλάκα που συσσωρεύεται γύρω από τα δόντια όταν η στοματική υγιεινή δεν είναι επαρκής. Η κατάσταση επιβαρύνεται από παράγοντες όπως το κάπνισμα, η κληρονομικότητα, το στρες, η εγκυμοσύνη, το σφίξιμο των δοντιών, ο σακχαρώδης διαβήτης και η οστεοπόρωση.
Η περιοδοντίτιδα είναι μία από τις κύριες αιτίες απώλειας δοντιών στους ενήλικες. Όσο προχωρά, το οστό που στηρίζει τα δόντια καταστρέφεται σταδιακά, τα δόντια μπορεί να αρχίσουν να κουνιούνται και, χωρίς θεραπεία, μπορεί τελικά να χαθούν.
Περιοδοντίτιδα και γενική υγεία
Η υγεία των ούλων συνδέεται με τη γενική υγεία. Έρευνες έχουν συσχετίσει την περιοδοντίτιδα με προβλήματα όπως ο σακχαρώδης διαβήτης, καρδιαγγειακά νοσήματα, αναπνευστικές λοιμώξεις, καθώς και αυξημένο κίνδυνο για πρόωρα ή ελλιποβαρή νεογνά.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε ασθενής με περιοδοντίτιδα θα εμφανίσει κάποιο από αυτά τα προβλήματα. Δείχνει, όμως, ότι η φροντίδα των ούλων δεν αφορά μόνο το στόμα, αλλά αποτελεί μέρος της συνολικής φροντίδας της υγείας.
Βασικές οδηγίες πρόληψης
1. Αλλαγή οδοντόβουρτσας
Η οδοντόβουρτσα πρέπει να αντικαθίσταται περίπου κάθε 3 μήνες ή νωρίτερα, όταν οι τρίχες της είναι φθαρμένες.
2. Καθημερινός καθαρισμός ανάμεσα στα δόντια
Το οδοντικό νήμα ή τα μεσοδόντια βουρτσάκια βοηθούν στην απομάκρυνση της μικροβιακής πλάκας από σημεία όπου δεν φτάνει εύκολα η οδοντόβουρτσα.
3. Τακτικός καθαρισμός και έλεγχος
Η επίσκεψη στον οδοντίατρο κάθε 6 μήνες για καθαρισμό και έλεγχο των ούλων βοηθά στην έγκαιρη διάγνωση της ουλίτιδας ή της περιοδοντίτιδας. Σε ασθενείς με ιστορικό περιοδοντίτιδας μπορεί να χρειάζεται συχνότερος επανέλεγχος.
Θεραπεία περιοδοντίτιδας
Αρχικό στάδιο
Στο αρχικό στάδιο, η θεραπεία περιλαμβάνει καθαρισμό από τον οδοντίατρο και αναλυτικές οδηγίες για σωστό βούρτσισμα, χρήση οδοντικού νήματος ή μεσοδόντιων βουρτσών.
Ριζική απόξεση
Όταν η περιοδοντίτιδα έχει προχωρήσει, χρειάζεται καθαρισμός της πέτρας και των μικροβίων που βρίσκονται μέσα στους περιοδοντικούς θυλάκους. Η διαδικασία λέγεται ριζική απόξεση και γίνεται με ειδικά εργαλεία και υπερήχους. Συνήθως χρησιμοποιείται τοπική αναισθησία, ώστε ο ασθενής να μην αισθάνεται πόνο.
Χειρουργική περιοδοντική θεραπεία
Σε σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί χειρουργική θεραπεία. Ο περιοδοντολόγος αποκτά πρόσβαση στους βαθείς θυλάκους, ώστε να απομακρύνει μικρόβια, πέτρα και φλεγμονώδεις ιστούς από περιοχές που δεν μπορούν να καθαριστούν επαρκώς με συντηρητική θεραπεία.
Κάθε επέμβαση γίνεται με τοπική αναισθησία. Τοποθετούνται ράμματα, τα οποία συνήθως αφαιρούνται περίπου σε μία εβδομάδα. Ο αριθμός των συνεδριών εξαρτάται από την έκταση και τη βαρύτητα της νόσου.
Ιστική ανάπλαση
Σε επιλεγμένες περιπτώσεις, ο περιοδοντολόγος μπορεί να επιχειρήσει ανάπλαση του οστού που έχει καταστραφεί γύρω από τα δόντια. Χρησιμοποιούνται ειδικές μεμβράνες κολλαγόνου και οστικά μοσχεύματα, με στόχο την αποκατάσταση μέρους της χαμένης στήριξης.
Γιατί είναι απαραίτητος ο επανέλεγχος;
Η περιοδοντίτιδα είναι χρόνια νόσος και μπορεί να υποτροπιάσει. Αν σταματήσει η σωστή στοματική υγιεινή και ο τακτικός έλεγχος, οι περιοδοντικοί θύλακοι μπορεί να ξανασχηματιστούν και η απώλεια οστού να συνεχιστεί.
Για αυτό, μετά την ολοκλήρωση της θεραπείας, είναι απαραίτητο να υπάρχει πρόγραμμα συντήρησης με τακτικούς επανελέγχους, επαγγελματικό καθαρισμό και εξατομικευμένες οδηγίες στοματικής υγιεινής.